Page 1

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Η αξιοποίηση του e-learning έχει αποτελέσει τα τελευταία 7 χρόνια ένα από τα στρατηγικά

εργαλεία εκπαίδευσης και ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού στον Όμιλο της Τράπεζας

Πειραιώς. Έτσι η Τράπεζα Πειραιώς θεωρείται σήμερα η πλέον εξοικειωμένη με την αξιο-

ποίηση του e-learning επιχείρηση στον ελληνικό χώρο, καθώς στα χρόνια αυτά έχουν υλο-

ποιηθεί 24.340 «προσκλήσεις» συμμετοχής σε προγράμματα e-learning (αναθέσεις τίτλων),

από τις οποίες έχουν αξιοποιηθεί αποτελεσματικά οι 20.700, αποφέροντας ούτε λίγο ούτε

πολύ περί τις 280.000 ανθρωποώρες εκπαίδευσης (ΑΩ). Με τη συνολική επένδυση για τη

χρήση του e-learning να έχει ανέλθει έως σήμερα στο ποσόν του €1 εκατ., το μέσο κόστος από

τη χρήση του e-learning ανά ΑΩ ανέρχεται σε €3,57, έναντι €20,89 που είναι το μέσο κόστος

ανά ΑΩ στην αίθουσα.

Ωστόσο το e-learning πρακτικά κλείνει φέτος 10 χρόνια στην Ελλάδα ως ένα σημαντικό ερ-

γαλείο μάθησης και ήδη έχουν πληθύνει σημαντικά οι φωνές που διατείνονται ότι το e-

learning χρήζει πλέον σημαντικής αναδιοργάνωσης και αναθεώρησης στον τρόπο διαχείρι-

σης και λειτουργίας του, ώστε να δώσει στις επιχειρήσεις που το αξιοποιούν ένα πραγματικό

«just-in-time learning» εργαλείο και να σταματήσει να αποτελεί μόνο «σανίδα σωτηρίας»

όπου δεν υπάρχει χρόνος για εκπαίδευση.

Στο άρθρο αυτό γίνεται μια προσπάθεια να συμβάλουμε στον προβληματισμό της αγοράς,

παρουσιάζοντας την εμπειρία, αλλά και τις αναζητήσεις που γίνονται στα πλαίσια του Ομί-

λου της Τράπεζας Πειραιώς.

E-learning:

Καιρός για εκπαίδευση

vs. πού καιρός για εκπαίδευση

του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΤΣΟΥΡΑΝΗ

Learning Manager, Διεύθυνση Ανθρώπινου Δυναμικού και Εκπαίδευσης, Τράπεζα Πειραιώς

99

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ

100

Η ιστορία του e-learning στην Τράπεζα Πειραιώς

Η Τράπεζα Πειραιώς ήταν η πρώτη τράπεζα στην Ελλάδα και ανάμεσα στις πρώτες στην

Ευρώπη που διέγνωσε, ήδη από το 1999, ότι η ηλεκτρονική μάθηση επρόκειτο να «εισβάλει»

για τα καλά στις πρακτικές των επιχειρήσεων και να συμβάλει σημαντικά στη βελτίωση της

ταχύτητας μετάδοσης των γνώσεων, καθώς και στη μείωση του κόστους που προκαλείται

από την απουσία των εργαζομένων από τη θέση εργασίας τους αλλά και λόγω της μετακίνη-

σής τους στα εκπαιδευτικά κέντρα. Για το λόγο αυτό, τα τελευταία 7 χρόνια η Τράπεζα Πει-

ραιώς έχει επενδύσει σημαντικά στην ανάπτυξη και λειτουργία λύσεων e-learning.

Κατά το πρώτο στάδιο λειτουργίας του e-learning έγινε η εισαγωγή ενός περιορισμένου χαρ-

τοφυλακίου προγραμμάτων με αντικείμενο την εκμάθηση των εμπορικών εφαρμογών H/Υ,

καθώς (α) το αντικείμενο προσφερόταν για τέτοιου είδους εκπαίδευση και (β) η ανάγκη ήταν

εξαιρετικά μεγάλη για να καλυφθεί με συμβατικές μεθόδους, καθώς η τράπεζα είχε μόλις

εγκαταστήσει το Outlook και τον Internet Explorer που έλαβαν πλέον θέση ως τα μοναδικά

κανάλια επίσημης επικοινωνίας.

Στη δεύτερη φάση ο κατάλογος εμπλουτίστηκε με μαθήματα ενίσχυσης επιχειρηματικών και

διοικητικών ικανοτήτων, καθώς η ανάγκη της τράπεζας είχε πλέον μετατοπισθεί στην ανά-

πτυξη της επιχειρηματικότητας και των ικανοτήτων πωλήσεων και άριστης εξυπηρέτησης

πελατείας. Τέλος, σε τρίτη φάση εισήχθησαν και μαθήματα χρηματοοικονομικού και τραπε-

ζικού περιεχομένου.

Από το 2003 η τράπεζα εισήγαγε και μία επιπλέον πλατφόρμα ώστε να βοηθήσει στην ανά-

πτυξη και διαχείριση πλήρως προσαρμοσμένων εκπαιδευτικών τίτλων. Η πλατφόρμα

e.Learn της EXODUS έχει χρησιμοποιηθεί έως σήμερα σε δύο βασικούς άξονες:

α. ως εργαλείο ανάπτυξης και διαχείρισης των εκπαιδευτικών προγραμμάτων,

β. ως εργαλείο αξιολόγησης του επιπέδου γνώσεων και ικανοτήτων του ανθρώπινου δυνα-

μικού για τη δημιουργία ατομικών πλάνων ανάπτυξης.

Έως σήμερα, με βάση το e.Learn, έχουν αναπτυχθεί συνολικά έντεκα εκπαιδευτικοί τίτλοι, εκ

των οποίων 6 είναι ακόμη ενεργοί. Η ευθύνη για το σχεδιασμό και τη δημιουργία του υλι-

κού ανήκει 100% στη Δ/νση Ανθρώπινου Δυναμικού & Εκπαίδευσης της Τράπεζας, σε συ-

νεργασία με τις εκάστοτε καθl ύλην αρμόδιες μονάδες για τον τελικό έλεγχο της ποιότητας

του παραγόμενου περιεχομένου.

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Κύριες υποδομές και ρόλοι

Η τράπεζα διαθέτει στο χαρτοφυλάκιό της 81 εκπαιδευτικά προγράμματα, που έχουν αναπτυ-

χθεί με μια ποικιλία εφαρμογών και προτύπων ανάπτυξης, τα οποία έχει προμηθευτεί από την

αγορά αξιοποιώντας συμβόλαια ετήσιας ενοικίασης. Οι εκπαιδευτικοί αυτοί τίτλοι εξυπηρε-

τούνταν έως σήμερα μέσω της διαχειριστικής πλατφόρμας SmartForce Campus. Επίσης η τρά-

πεζα διαθέτει στη βιβλιοθήκη της και 6 εκπαιδευτικά προγράμματα που έχουν κατασκευαστεί

με την αξιοποίηση του e.learn και τα οποία εξυπηρετούνται από το ίδιο το e.learn.

Τα προγράμματα αυτά καλύπτουν περιοχές όπως:

■ πκανότητες πωλήσεων

■ Αποτελεσματική εξυπηρέτηση πελατών

■ Χρηματοοικονομική και τραπεζική εκπαίδευση

■ Βασικές ικανότητες management

■ Εκμάθηση χρήσης εφαρμογών MS Office

■ Τεχνικές επικοινωνίας

■ Τεχνικές διαχείρισης έργων

Οι εκπαιδευόμενοι έχουν πρόσβαση στις προσωπικές τους σελίδες, κάνοντας χρήση του

browser, είτε μέσω του εσωτερικού δικτύου (intranet) της τράπεζας, είτε μέσω web από τους οι-

κιακούς τους υπολογιστές. Για τη λειτουργία του e-learning αξιοποιούνται σήμερα 4 servers, εκ

των οποίων 2 εξυπηρετούν το SmartForce Campus (ένας εξ αυτών στη Θεσσαλονίκη) και 2 το

e.Learn. H διαχείριση του e-learning πραγματοποιείται από ομάδα στελεχών της Δ/νσης

Ανθρώπινου Δυναμικού & Εκπαίδευσης, σε στενή συνεργασία με τη Δ/νση Πληροφορικής.

Οι κύριοι ρόλοι συνοψίζονται στους παρακάτω:

■ Επικεφαλής και υπεύθυνος για τη λειτουργία, τη συνεχή αξιοποίηση και την ανά-

πτυξη του e-learning είναι ο Learning Manager. Ο Learning Manager συντονίζει την

ανάπτυξη περιεχομένου, την ανανέωση της βιβλιοθήκης με βάση τις εκπαιδευτικές

ανάγκες του Ομίλου, το σχεδιασμό εστιασμένων ενεργειών προώθησης, αλλά και το

σχεδιασμό ενεργειών εκπαίδευσης σε συνεργασία με τους Learning Consultants. Επί-

σης εγκρίνει τα αιτήματα εκπαίδευσης και συντονίζει θέματα που σχετίζονται με τις

διαδικασίες λειτουργίας και το reporting της αξιοποίησης του e-learning.

■ Υπεύθυνοι Περιεχομένου είναι οι Learning Consultants της Δ/νσης Ανθρώπινου Δυ-

ναμικού & Εκπαίδευσης, οι οποίοι αναπτύσσουν το περιεχόμενο, το επικυρώνουν σε

συνεργασία με τις καθl ύλην αρμόδιες επιχειρηματικές μονάδες και το επικαιροποι-

ούν συνεχώς. Ταυτόχρονα είναι υπεύθυνοι να απαντούν σε απορίες και ερωτήσεις

των εκπαιδευομένων και να σχεδιάζουν συμπληρωματικές ενέργειες για τη σωστή

εμπέδωση και αξιοποίηση των γνώσεων.

101

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ

102

■ Υπεύθυνος Διαχείρισης είναι ο Learning Administrator. Ο Learning Administrator εί-

ναι υπεύθυνος για την εξασφάλιση της εύρυθμης λειτουργίας του συστήματος, τη δια-

χείριση των αιτημάτων και την πραγματοποίηση των αναθέσεων, για τη συνεχή συντή-

ρηση των βάσεων δεδομένων, την ενημέρωση του HRMIS και την παρακολούθηση

της πορείας των εκπαιδευομένων. Τέλος, υλοποιεί τον κύριο όγκο της επικοινωνίας με

τους εκπαιδευομένους και έχει υπό την ευθύνη του τη συνεργασία με τη Δ/νση Πλη-

ροφορικής για την εξασφάλιση της απρόσκοπτης λειτουργίας των συστημάτων.

■ Την ευθύνη υποστήριξης του συστήματος και το ρόλο του Help Desk έχουν αναλά-

βει στελέχη της Δ/νσης Πληροφορικής, τα οποία και έχουν ενημερωθεί κατάλληλα

για να είναι σε θέση να υποστηρίζουν τους χρήστες. Σημαντικό ρόλο στην τεχνική

υποστήριξη διαδραματίζουν και οι εταιρείες παροχής του κατάλληλου λογισμικού

διαχείρισης (LMS), στα πλαίσια συμβολαίων συντήρησης που θα πρέπει να αποτε-

λούν και αναπόσπαστο μέρος όποιας συμφωνίας.

■ Κατά την πρώτη φάση υλοποίησης αξιοποιήθηκε κατά κόρον ο ρόλος του Τοπικού

Συντονιστή, ο οποίος και είχε την ευθύνη της εκπαίδευσης των ανθρώπων σε κάθε

κατάστημα για την αποτελεσματική αξιοποίηση του e-learning, την παροχή απλής τε-

χνικής υποστήριξης επί τόπου, τη συνεχή παρακίνηση και τη διευκόλυνση των εκ-

παιδευομένων στη διαδικασία επιλογής και υποβολής του αιτήματος. Ο ρόλος αυτός

έπαψε να υπάρχει μετά την οριστική εδραίωση του e-learning ως εργαλείου μάθησης.

Δυνατά σημεία και σημεία βελτίωσης

Τα δυνατά σημεία από τη μέχρι σήμερα αξιοποίηση του e-learning μπορούν να συνοψιστούν

στα ακόλουθα:

■ Μεγάλος βαθμός εξοικείωσης του ανθρώπινου δυναμικού της Τράπεζας Πειραιώς

στην αξιοποίηση μαθημάτων e-learning.

■ Ευρεία αποδοχή της μεθόδου και πολύ καλές αξιολογήσεις της ποιότητας των προ-

γραμμάτων.

■ Σημαντική εμπειρία των λειτουργών της Δ/νσης Ανθρώπινου Δυναμικού & Εκπαί-

δευσης στη διαχείριση και αξιοποίηση λύσεων e-learning.

■ πκανοποιητικός βαθμός ενσωμάτωσης του e-learning σε σπονδυλωτά εκπαιδευτικά

προγράμματα.

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

103

Τα σημεία που θεωρούμε ότι θα πρέπει να αντιμετωπίσουμε άμεσα μπορούν να συνοψιστούν

στα ακόλουθα:

■ Ανάγκη συγκέντρωσης των εργαλείων διαχείρισης και των βάσεων δεδομένων εκ-

παιδευομένων και εκπαιδευτικών τίτλων.

■ Ενεργοποίηση και καλλιέργεια κοινοτήτων ανταλλαγής γνώσης ανάμεσα στους εκ-

παιδευομένους, για ανταλλαγές σκέψεων και εμπειριών μεταξύ τους, αλλά και με

τους εισηγητές και τους experts.

■ Εντοπισμός εργαλείων για την αποτελεσματική διαχείριση «Σχολείων» ή «Ακαδη-

μίας» (modular programs).

■ Περαιτέρω προσεταιρισμός της Ανώτερης και Ανώτατης Διοίκησης και συμμετοχή

τους στην παρακίνηση του ανθρώπινου δυναμικού.

■ Πιο ενεργητική προσέγγιση του ανθρώπινου δυναμικού Μονάδων που δεν αξιο-

ποιούν ως σήμερα το e-learning.

Ένα νέο μοντέλο αξιοποίησης του e-learning

Ως αποτέλεσμα της παραπάνω στρατηγικής, η Τράπεζα Πειραιώς θεωρείται αυτή τη στιγμή

ο οργανισμός που έχει επιτύχει τη μεγαλύτερη διείσδυση του e-learning και, με διαφορά, τα

μεγαλύτερα μεγέθη αξιοποίησης στην ελληνική αγορά. Είναι χαρακτηριστικό ότι έως σήμε-

ρα έχουν πραγματοποιηθεί 24.340 αναθέσεις σε όλο τον Όμιλο. Από αυτές 20.700 αναθέσεις

έχουν ολοκληρωθεί ή αξιοποιηθεί από τους συμμετέχοντες (με το ποσοστό απορρόφη-

σης/αποδοχής να φτάνει το 85%), αποφέροντας περί τις 280.000 ΑΩ εκπαίδευσης.

Η επένδυση για τη χρήση του e-learning έχει ανέλθει έως σήμερα στο €1 εκατ. περίπου.

Λαμβάνοντας υπόψη ότι το μέσο κόστος ΑΩ εκπαίδευσης στην αίθουσα ανέρχεται σε

€20,89, με το κόστος από τη χρήση του e-learning ανά ΑΩ να ανέρχεται σε €3,57, γίνεται φα-

νερή η σημασία συνέχισης αξιοποίησης του εργαλείου για την ανάπτυξη του ανθρώπινου

δυναμικού. Αξίζει να αναφερθεί ότι σε πρόσφατη καμπάνια εισαγωγής νέου προϊόντος της

τράπεζας στην αγορά επετεύχθη σε 20 ημέρες η ομοιόμορφη εκπαίδευση 1.050 ατόμων σε

όλη την Ελλάδα, χωρίς να απαιτηθεί μετακίνησή τους προς τα εκπαιδευτικά κέντρα.

Όμως η μείωση του κόστους και η ταχύτητα διάχυσης της γνώσης δεν επαρκούν για την κα-

θιέρωση του e-learning ως εργαλείου υψηλής προστιθέμενης αξίας. Τα τελευταία χρόνια, οι

πολέμιοι του e-learning παγκοσμίως αυξάνονται και ερωτήματα όπως τα ακόλουθα πληθαί-

νουν συνεχώς:

■ Υπάρχει και, αν ναι, σε τι επίπεδα κυμαίνεται η καθαρή προστιθέμενη αξία του εργα-

λείου σε σχέση με την εκπαίδευση στην αίθουσα;

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ

104

■ Ποιο θα ήταν το πραγματικό κόστος του e-learning, εάν συμπεριλαμβάναμε στις με-

τρήσεις μας μόνο τα προγράμματα που η επιχείρηση θεωρεί ότι ήταν «must» για τον

εργαζόμενο και όχι «nice to have»;

■ Μπορούμε να μετρήσουμε το κόστος της αδυναμίας ανταλλαγής απόψεων, ζύμωσης

και δημιουργίας δυναμικής ανάμεσα στους εργαζομένους ή το κόστος της αδυναμίας

άσκησης θετικής επιρροής και παρακίνησης που μπορεί να επιτύχει ο εκπαιδευτής με

τους εκπαιδευομένους;

■ Μπορούν να εξασφαλιστούν για τους εργαζομένους συνθήκες που θα τους επιτρέ-

ψουν τη σωστή μελέτη και αξιοποίηση των προγραμμάτων e-learning που τους ανα-

τίθενται;

■ Οι εργαζόμενοι εκλαμβάνουν το e-learning ως εκπαίδευση ή το θεωρούν ημίμετρο;

Οι παραπάνω ερωτήσεις και προκλήσεις έχουν οδηγήσει παγκοσμίως τις επιχειρήσεις που

ασχολούνται με το e-learning σε αναζήτηση νέων στρατηγικών και πρακτικών. Στο δρόμο

αυτό βαδίζει και η Τράπεζα Πειραιώς, επανασχεδιάζοντας τη στρατηγική της και επανατο-

ποθετώντας το e-learning ως εργαλείο μάθησης.

Στόχος Ι: Πλήρης ενσωμάτωση και συνδυασμός του e-learning

με τα υπόλοιπα μέσα μάθησης και ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού

Για να είναι δυνατή η πλήρης ενσωμάτωση και συνδυασμός του e-learning απαιτείται η έντα-

ξή του στο σχεδιασμό των εκπαιδευτικών παρεμβάσεων. Η εκπαίδευση των εργαζομένων θα

πρέπει πλέον να γίνεται μέσω μιας υβριδικής/μεικτής εκπαιδευτικής στρατηγικής, η οποία

αξιοποιεί τα πλεονεκτήματα τόσο της ασύγχρονης ηλεκτρονικής μάθησης, όσο και της πα-

ραδοσιακής εκπαίδευσης. Αυτό είναι κάτι που έχει υιοθετηθεί πλήρως από την Τράπεζα

Πειραιώς τα τελευταία 2 έτη και υλοποιείται στην πράξη με τρεις τρόπους:

■ Οι εκπαιδευόμενοι παρακολουθούν το ηλεκτρονικό μάθημα και, αφού εξετασθούν

επιτυχώς σε αυτό, επισκέπτονται ένα από τα εκπαιδευτικά κέντρα, προκειμένου να

ολοκληρώσουν την εκπαίδευσή τους στο συγκεκριμένο αντικείμενο.

■ Οι εκπαιδευόμενοι παρακολουθούν το μάθημα σε ορισμένο χρόνο κατά τη διάρκεια

του σεμιναρίου σε ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα.

■ Το μάθημα ανατίθεται στους εκπαιδευομένους μετά από τη λήξη του σεμιναρίου

στην αίθουσα.

Η εξέταση των εκπαιδευομένων πραγματοποιείται στον ηλεκτρονικό υπολογιστή, ενώ, μετά το

πέρας αυτής, δίνεται ανατροφοδότηση στον εκπαιδευόμενο, ώστε να δει σε ποιες ερωτήσεις

απάντησε σωστά και σε ποιες εσφαλμένα. Ο κάθε εκπαιδευόμενος έχει το δικαίωμα να εξετα-

σθεί, ανάλογα με τον τύπο του μαθήματος, είτε μόνο μία φορά είτε όσες φορές επιθυμεί στο μά-

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

θημα που παρακολουθεί. Η ολοκλήρωση της εκπαίδευσης γίνεται συνήθως στην αίθουσα, με

τη βοήθεια του αρμόδιου εκπαιδευτή, ο οποίος απαντά στις απορίες των εκπαιδευομένων και

τους παροτρύνει να εφαρμόσουν τις γνώσεις τους, λύνοντας καθορισμένες ασκήσεις.

Κατά αυτό τον τρόπο επιτυγχάνεται τόσο η ομαλή μετάβαση των εκπαιδευομένων από το

«φυσικό» στο «ηλεκτρονικό» περιβάλλον εκπαίδευσης, όσο και η αποτελεσματικότερη διε-

ξαγωγή της εκπαιδευτικής διαδικασίας.

Μια πιο εξελιγμένη μορφή ολοκλήρωσης του e-learning με τα υπόλοιπα εργαλεία μάθησης

είναι η πλήρης αξιοποίησή του σε σπονδυλωτά προγράμματα, αυτά που συνήθως ονομά-

ζουμε «Σχολεία» ή «Σχολές» ή «Ακαδημίες». Το e-learning μπορεί να αποτελέσει με μεγάλη

επιτυχία το συνδετικό κρίκο ανάμεσα σε modules που πραγματοποιούνται στην αίθουσα και

μπορεί να απέχουν χρονικά μεταξύ τους, και φυσικά να συμβάλει στην υποστήριξη των εκ-

παιδευομένων στην επιτυχή αντιμετώπιση κάποιου έργου που θα πρέπει να πραγματοποιη-

θεί ως μέρος της βιωματικής μάθησης στα πλαίσια του προγράμματος. Τέλος η αξιοποίηση

του εργαλείου για συνεχή αυτοαξιολόγηση των εκπαιδευομένων μπορεί επίσης να δώσει κα-

θαρή προστιθέμενη αξία, καθώς μπορεί να κατευθύνει τον εκπαιδευόμενο ώστε να εστιάσει

την προσπάθειά του σε συγκεκριμένες περιοχές βελτίωσης.

Στόχος ΙΙ: Μεταμόρφωση του e-learning σε «ζωντανό» εργαλείο μάθησης

και ανάπτυξης του ανθρώπινου δυναμικού

Το δεύτερο ζητούμενο για την αποτελεσματική αξιοποίηση της μεθόδου αυτής είναι η προ-

σθήκη περισσότερων «ζωντανών» στοιχείων στο e-learning με την όσο το δυνατόν μεγαλύτε-

ρη αφαίρεση στοιχείων που οδηγούν σε παθητική αφομοίωση των γνώσεων. Η προσπάθεια

αυτή προϋποθέτει:

1. Την προμήθεια και εγκατάσταση ή ενοικίαση εξελιγμένης πλατφόρμας Learning Management

Systems (LMS) ή Learning and Content Management Systems (LCMS), η οποία:

■ να διαθέτει εργαλεία σύγχρονης και ασύγχρονης συνεργασίας με την ομάδα και τους

εισηγητές,

105

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ

106

■ να δίνει τη δυνατότητα διαχείρισης περιφερειακών-συμπληρωματικών πηγών γνώ-

σης και ενημέρωσης,

■ να μπορεί να διαχειριστεί εργαλεία αξιολόγησης των γνώσεων που αποκτώνται και

ανάλυσης των αποτελεσμάτων,

■ να έχει τα απαραίτητα εργαλεία πραγματοποίησης μετρήσεων και ερευνών (surveys),

■ να διαθέτει απόλυτα φιλικό σύστημα διεπαφής με τον εκπαιδευόμενο, τον εκπαι-

δευτή και το διαχειριστή και να μην απαιτεί την εγκατάσταση απαιτητικών εφαρ-

μογών (plug-ins),

■ να διαθέτει εξελιγμένα εργαλεία παραγωγής παραμετρικών αναφορών,

■ να διαθέτει τα απαραίτητα εργαλεία παραγωγής και διαχείρισης custom περιεχομένου,

■ να είναι διαθέσιμη μέσω web σε όλους τους εκπαιδευομένους σε βάση 24/7.

2. Τη διαμόρφωση των εκπαιδευτικών προγραμμάτων, κατά τρόπο τέτοιο ώστε:

■ να αποτελούνται από μικρές αυτοτελείς ενότητες που να είναι δυνατόν να ολοκληρω-

θούν σε 30 λεπτά έως 1 ώρα μελέτης,

■ να περιλαμβάνουν ενδιάμεσες αυτοαξιολογήσεις,

■ να περιλαμβάνουν πολλαπλές προτροπές για actions και ανταλλαγές απόψεων

(όπως π.χ.: «συζητήστε με τον προϊστάμενό σας ή δημιουργήστε ένα θέμα που σας

ενδιαφέρει και άπτεται της ενότητας αυτής στο forum του προγράμματος και ζητή-

στε από 2-3 συναδέλφους σας που εκπαιδεύονται στο ίδιο πρόγραμμα να συμβά-

λουν με τις σκέψεις τους» ή «αναζητήστε στο intranet την παρουσίαση του προϊό-

ντος και δημιουργήστε μια πρόταση για να γίνει πιο ελκυστική για τον πωλητή του

Δικτύου»),

■ να διαθέτουν παραπομπές σε πραγματικές, καθημερινές περιπτώσεις (cases) και πα-

ραδείγματα.

Στόχος ΙΙΙ: Σωστή στρατηγική προώθησης του e-learning

Για την αποτελεσματική προώθηση του e-learning και την καθιέρωσή του ως βασικού εργα-

λείου μάθησης και ανάπτυξης σε όλα τα μήκη και τα πλάτη του οργανισμού, τα κρίσιμα ση-

μεία που θεωρούνται «κλειδιά» είναι τα ακόλουθα:

■ ο προσεταιρισμός των ανώτερων ιεραρχικών βαθμίδων,

■ η σωστή προβολή του στον οργανισμό, σχεδιάζοντας και επιστρατεύοντας εσωτερι-

κές καμπάνιες, και τέλος

■ ο σχεδιασμός και η προώθηση στοχευμένων ενεργειών προς συγκεκριμένες ομάδες.

Πιο συγκεκριμένα, τα εργαλεία που μπορούν να αξιοποιηθούν με πολύ σημαντικά αποτελέ-

σματα μπορεί να συμπεριλαμβάνουν:

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

■ πλήρη ευθυγράμμιση της πλατφόρμας στην εταιρική ταυτότητα της τράπεζας,

■ εφαρμογή συγκεκριμένου branding για το e-learning και πραγματοποίηση καμπά-

νιας εσωτερικής προώθησης,

■ πραγματοποίηση μελέτης τμηματοποίησης των πιθανών «πελατών» και εστιασμένη

προώθηση συγκεκριμένων μαθημάτων σε κάθε τμήμα της «πελατείας»,

■ πραγματοποίηση παρουσιάσεων σε μεγάλες διευθύνσεις ή σε ομάδες διευθύνσεων με

ομοειδείς ανάγκες,

■ θέσπιση εσωτερικών κινήτρων και υλοποίηση διαγωνισμών ολοκλήρωσης ενοτήτων

και σπονδυλωτών προγραμμάτων,

■ καθιέρωση πιστοποιητικών για όλα τα μαθήματα e-learning,

■ δημιουργία ανοικτών συναντήσεων με στελέχη που υποστηρίζουν έμπρακτα τη χρή-

ση του e-learning, για την ανταλλαγή απόψεων σχετικά με αποτελεσματικούς τρό-

πους προώθησης,

■ σχεδιασμό και υλοποίηση ενεργειών με βάση το life stage και το maturity stage του ερ-

γαλείου και των χρηστών.

Στόχος ΙV: Ενίσχυση των ρόλων που εμπλέκονται στην ανάπτυξη του e-learning

Η αναβάθμιση του e-learning ως εργαλείου μάθησης δημιουργεί νέες υποχρεώσεις και ευ-

θύνες στα στελέχη που ασχολούνται με τη διαχείριση και ανάπτυξή του. Οι αλλαγές αυτές

επηρεάζουν όλους τους ρόλους, ενώ εμφανίζονται και άτυποι ρόλοι, οι οποίοι και χρήζουν

εντοπισμού και διαχείρισης. Πιο συγκεκριμένα:

Ο υπεύθυνος διαχείρισης καλείται επιπλέον:

■ να ενεργοποιεί τα μαθήματα στο LMS και να πραγματοποιεί τις απαραίτητες ρυθμί-

σεις για το περιβάλλον του μαθήματος,

■ να συντηρεί και να επιβλέπει τα discussion threads και τα chats σε κάθε πρόγραμμα,

■ να συνεργάζεται με τους εισηγητές και τους experts για την προσθήκη και τη συντή-

ρηση επιπλέον πηγών μάθησης για κάθε μάθημα,

■ να συνεργάζεται με τα στελέχη της Διεύθυνσης για την αποτελεσματική εγκατάσταση,

διαχείριση και συντήρηση των αρθρωτών προγραμμάτων.

Οι εισηγητές καλούνται:

■ να διαδραματίσουν έναν πιο ενεργητικό ρόλο στην επικοινωνία με τους εκπαιδευο-

μένους, αξιοποιώντας τα εργαλεία επικοινωνίας,

■ να εντοπίζουν, να επιλέγουν και να τυποποιούν νέα γνώση που δημιουργείται στα

πλαίσια της ανταλλαγής απόψεων και εμπειριών ανάμεσα στους εκπαιδευομένους,

■ να ενισχύουν και να εμπλουτίζουν συνεχώς τις επιπλέον πηγές μάθησης για τα μα-

θήματα,

107

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΤΡΑΠΕΖΩΝ

108

■ να δημιουργούν και να υλοποιούν έρευνες στο χώρο των εκπαιδευομένων για τη διά-

γνωση του επιπέδου γνώσεων, του επιπέδου ικανοποίησης και των απόψεων των εκ-

παιδευομένων.

Επιπλέον, μέσα από την ανταλλαγή απόψεων στα πλαίσια των discussion threads, μπορούν

να εντοπίζονται συμμετέχοντες που αναλαμβάνουν ρόλους «unofficial expert», «opinion

leader», «innovator», «early adopter», «guerilla» και άλλων, που τελικά διαδραματίζουν ση-

μαντικό ρόλο στη δημιουργία νέας γνώσης, στο φιλτράρισμα και τη δοκιμή της και τέλος στη

συστηματοποίηση ή την απόρριψή της.

Συμπεράσματα

Το e-learning κλείνει φέτος πρακτικά 10 χρόνια στην Ελλάδα, ως ένα σημαντικό εργαλείο

μάθησης. Είναι πλέον ξεκάθαρο ότι οι οργανισμοί που το έθεσαν σε λειτουργία ως early

adopters, σήμερα καλούνται να αναθεωρήσουν και να αναβαθμίσουν προσεγγίσεις, πολιτι-

κές, πλατφόρμες και περιεχόμενο, κεφαλαιοποιώντας στην εμπειρία που έχουν κερδίσει και

σχεδιάζοντας τη στρατηγική τους για την επόμενη πενταετία.

Σε αυτή την κρίσιμη φάση καταλυτικό ρόλο θα διαδραματίσει η ενσωμάτωση των λύσεων e-

learning στις εκπαιδευτικές παρεμβάσεις, ως εργαλείων που μπορούν να συμβάλουν σημα-

ντικά στο λεγόμενο «just-in-time learning», αλλά και ως πλατφόρμες υποστήριξης της συνε-

χούς επικοινωνίας και διάχυσης γνώσης. Επιπλέον, για την αποτελεσματική υποστήριξη της

νέας αυτής φάσης, θα χρειαστεί η ανάπτυξη νέων γνώσεων και ικανοτήτων για τους παρα-

δοσιακούς πια ρόλους των διαχειριστών e-learning και των εκπαιδευτών.

Μέσα σε όλες τις προκλήσεις που θα πρέπει οπωσδήποτε να αντιμετωπίσουν οι οργανισμοί,

πρέπει να προστεθούν επιπλέον και εκείνες που σχετίζονται με την παρακίνηση των στελε-

χών (και μάλιστα των πλέον κατάλληλων) να συνεισφέρουν ανοιχτά τις γνώσεις και τις ανη-

συχίες τους στα διάφορα fora και τις ηλεκτρονικές κοινότητες, ώστε να προάγεται η δημι-

ουργία και εξέλιξη της γνώσης, συντελώντας στην πραγματοποίηση των πρώτων ουσιαστι-

κών βημάτων για τη μετάβαση από το e-learning στο knowledge sharing.